Schulden aflossen: maak een plan dat je kunt volhouden

Je betaalt iedere maand voor je leningen. Toch kan het voelen alsof er weinig verandert. Hoeveel staat er nog open? Welke schuld pak je eerst aan? En wanneer ben je eindelijk klaar?

Een aflosplan maakt dat duidelijk. Je zet je schulden op een rij, kiest een haalbaar maandbedrag en bepaalt waar extra geld naartoe gaat. Zo zie je welke stappen je kunt zetten.

Hoe begin je met schulden aflossen?

Begin met drie dingen: wat je nog moet betalen, wat je elke maand kunt missen en welke afspraken je met je geldverstrekkers hebt. Daarna kun je vergelijken wat een andere aflosvolgorde of een extra bedrag verandert.

Kun je je gewone rekeningen of afgesproken termijnen niet betalen? Vraag dan eerst hulp bij het maken van een haalbaar plan. Onderaan deze pagina lees je waar je terechtkunt.

Stap 1. Zet je schulden op een rij

Noteer voor iedere lening:

• Aan wie je betaalt.
• Hoeveel er nu nog openstaat: je restschuld.
• Welk rentepercentage je betaalt.
• Welk bedrag je iedere maand moet betalen.
• Of je extra mag aflossen en onder welke voorwaarden.

Je vindt deze informatie meestal in je online leningoverzicht of contract. Weet je het openstaande bedrag niet? Vraag dan een actueel overzicht aan je geldverstrekker.

Het oorspronkelijke leenbedrag min alle betaalde maandbedragen is meestal niet je restschuld. Bij een lening met rente bestaat je maandbedrag namelijk uit rente én aflossing.

Ook achterafbetalingen en betalingsregelingen horen in je overzicht. Noteer daarbij de uiterste betaaldatum en eventuele kosten.

Stap 2. Bepaal wat je kunt missen

Een plan werkt beter als het past bij je gewone leven. Kijk daarom verder dan wat er vandaag op je rekening staat.

Trek van je netto-inkomen je vaste lasten, boodschappen, afgesproken leningtermijnen en overige uitgaven af. Houd ook rekening met kosten die later komen, zoals onderhoud, kleding en jaarlijkse rekeningen.

Wat overblijft, kun je verdelen over sparen en extra aflossen. Tel je bestaande leningtermijnen niet nog een keer als extra aflosruimte.

Houd geld achter de hand voor onverwachte uitgaven. Hoeveel buffer passend is, verschilt per huishouden. De BufferBerekenaar van Nibud helpt je dit te bepalen.

Je hoeft niet meteen een groot extra bedrag te kiezen. Een bedrag dat je kunt blijven betalen is een beter uitgangspunt voor een haalbaar plan.

Stap 3. Kies welke schuld je extra aflost

Kun je alle afgesproken termijnen betalen en heb je geld over? Dan kun je dat extra bedrag gericht inzetten.

Er zijn twee bekende manieren:

• Hoogste rente eerst. Je richt je extra aflossing op de lening met het hoogste rentepercentage. Onder gelijke voorwaarden beperkt dat de rentekosten.
• Kleinste schuld eerst. Je richt je extra aflossing op het laagste openstaande bedrag. Zo kun je eerder een lening uit je overzicht wegstrepen.

Bij beide manieren blijf je de afgesproken bedragen op je andere leningen betalen. Extra aflossen op één schuld betekent dus niet dat je een andere betaling overslaat.

Lees verder: Welke schuld kun je het beste eerst aflossen?

Stap 4. Bekijk wat extra aflossen verandert

Bij een lening met rente verlaagt een extra aflossing het bedrag waarover je daarna rente betaalt. Blijft je gewone maandbedrag gelijk, dan kun je eerder klaar zijn.

Een fictief voorbeeld: er staat € 10.000 open tegen 8% nominale jaarrente. Bij € 200 per maand duurt aflossen in dit voorbeeld 62 maandbetalingen. Betaal je vanaf het begin € 300 per maand, dan zijn dat 38 maandbetalingen. De totale rente daalt van ongeveer € 2.204 naar € 1.347.

Dat is 24 maandbetalingen minder en ongeveer € 858 rentebesparing. Hierbij rekenen we iedere maand met 8% / 12 rente, betaling aan het einde van de maand, geen kosten en een kleinere laatste betaling. Je eigen uitkomst hangt af van je contract en gegevens.

Lees verder: Wat levert extra aflossen op?

Stap 5. Zet vrijgekomen maandbedragen door

Is een lening helemaal afbetaald? Dan vervalt het bijbehorende maandbedrag. Als je financiële situatie het toelaat, kun je dat bedrag gebruiken voor de volgende lening.

Stel dat je € 75 per maand betaalde voor een lening die nu klaar is. Je betaalde al € 150 voor een andere lening. Door die € 75 door te zetten, betaal je voortaan € 225 voor die andere lening. Je totale maandbudget voor schulden stijgt daardoor niet.

Dit doorzetten kan bij beide aflosvolgordes. De sneeuwbalmethode combineert het met het eerst aflossen van de kleinste schuld.

Lees verder: Zo werkt de sneeuwbalmethode

Stap 6. Bereken wanneer je klaar bent

Een verwachte einddatum maakt je plan concreet. Je kunt zien wat je huidige betalingen betekenen en wat er verandert als je extra aflost.

Controleer je plan opnieuw als je inkomen, rente of uitgaven veranderen. Een einddatum is een berekening op basis van aannames, geen belofte dat je situatie gelijk blijft.

Lees verder: Wanneer ben ik schuldenvrij?

Wat als je niet genoeg geld hebt om te betalen?

Lukt het niet om je rekeningen en leningtermijnen te betalen? Dan is een andere aflosvolgorde alleen niet genoeg. Neem contact op met de organisatie aan wie je moet betalen en vraag hulp.

Bij Geldfit kun je gratis en anoniem je vraag stellen via 0800-8115. Geldfit kan met je meedenken en je, als je dat wilt, in contact brengen met hulp in de buurt. Ook je gemeente kan helpen bij geldzorgen en schulden.

Veelgestelde vragen

Kan ik aflossen zonder extra geld?

Ja. Bij een aflossende lening betaal je via de afgesproken termijnen al een deel van je schuld terug. Je kunt daarnaast bekijken of je een vrijgekomen maandbedrag later wilt doorzetten. Je hoeft geen extra bedrag te kiezen dat je niet kunt missen.

Moet ik mijn grootste lening als eerste aflossen?

Niet automatisch. Het rentepercentage, het openstaande bedrag en de voorwaarden bepalen samen welke keuze past. De grootste lening is niet per se de lening waarop een extra euro de meeste rente bespaart.

Moet ik al mijn spaargeld gebruiken?

Kijk eerst welke uitgaven je verwacht en welke buffer je nodig hebt. Geld dat je aflost, is niet meer direct beschikbaar voor een onverwachte rekening.

Gaat dit ook over mijn hypotheek?

Deze uitleg richt zich vooral op gewone leningen en afbetalingen. Bij een hypotheek kunnen fiscale gevolgen en een vergoeding voor vervroegd aflossen meespelen. De AFM geeft uitleg over vervroegd aflossen van een hypotheek.